Posts

Showing posts from August, 2022

‘ହାତୀ ବଞ୍ଚିଲେ ଲକ୍ଷେ, ମଲେ ଲକ୍ଷେ’: ହତା କ୍ଷୟ ନା ହାତୀ ଭୟ ?

Image
ସମଗ୍ର ଭାରତବର୍ଷରେ ଓଡ଼ିଶା ଏକ ହାତୀ ବହୁଳ ରାଜ୍ୟ । ଭୋଗୋଳିକ ଓ ପର୍ଯ୍ୟାବରଣ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ହାତୀଙ୍କ ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରୁ ଆମ ରାଜ୍ୟ ଅନ୍ୟତମ । ଆମର ପ୍ରାଚୀନ ପରମ୍ପରା , ସଂସ୍କୃତି ଓ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଐରାବତ ବା ହାତୀର ସ୍ଥାନ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର । ମାତ୍ର ବିଗତ ବର୍ଷ ମାନଙ୍କରେ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଓ ଜଙ୍ଗଲ ବିଭାଗର ଉଦାସୀନତା କାରଣରୁ ଏହି ବିଶାଳକାୟ ସ୍ଥଳଚର ଜୀବ ଏକ ଘଡ଼ିସନ୍ଧି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଦେଇ ଗତି କରୁଛି । ବିଗତ ଛଅ ମାସ ଧରି ଖବରକାଗଜର ପ୍ରଥମ ପୃଷ୍ଠାରେ ମୁଖ୍ୟ ଶୀରୋନାମା ପାଲଟିଛି ଏହି ଖବର । ଶିମିଳିପାଳ, ସାତକୋଶିଆ, କେନ୍ଦୁଝର ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଚନ୍ଦକା, ବାରପାହାଡ଼, ରେଢ଼ାଖୋଲ ଘଞ୍ଚ ଜଙ୍ଗଲରେ ହାତୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷିତ ଆଶ୍ରୟସ୍ଥଳୀ ଅସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇଛି । ଜଙ୍ଗଲ କ୍ଷୟ, ଖାଦ୍ୟାଭାବ, ଶୀକାରୀଙ୍କ ପ୍ରାଦୁର୍ଭାବ ବିଶେଷ ଭାବରେ ଅସ୍ୱାଭାବିକ ହାତୀ ମୃତ୍ୟୁ ବେଶ୍ ଚିନ୍ତାଜନକ ହୋଇଛି । ଟ୍ରେନ, ଗାଡ଼ି ଧକ୍କା ଓ ବିଦ୍ୟୁତ ଆଘାତରେ ହାତୀଙ୍କ ପ୍ରାଣହାନୀ ଘଟୁଛି । ଗଜରାଜର ରାଜ୍ୟ ଏବେ ଗଜଶୂନ୍ୟ ହେବାକୁ ବସିଛି । ଲାଗୁଛି, ଯେପରି ରାଜ୍ୟ ସରକାର-ବନ ବିଭାଗ ଓ ବନ ବିଭାଗ-ଶୀକାରୀଙ୍କ ମଧୁଚନ୍ଦ୍ରିକାରୁ ‘ ହାତୀ ବଞ୍ଚିଲେ ଲକ୍ଷେ, ମଲେ ଲକ୍ଷେ ’ ଢ଼ଗ ବାସ୍ତବର ରୂପ ନେଇଛି । ସେହିଭଳି କୌଣସି ଜିନିଷକୁ ଚାରିଆଡ଼ୁ ଘେରିଥିବା କୌଣସି ରେଖା ବା ଆକାରକୁ ହତା କୁହାଯାଏ ଏବଂ ହାତୀବଂଶ ମାନଚିତ୍ରକୁ ସେହି ହତାରେ ରଖି ଦେଖିଲ...

୧୯୮୨ ବନ୍ୟା : ସେହି ଅଗଷ୍ଟ ମାସ ଖୁଦୁରୁକୁଣୀ ଓଷାରେ ବାଙ୍କୀବାସୀଙ୍କ ବିକଟାଳ ଚିତ୍କାର

Image
Photo Credit - India Today      ପ୍ରାକୃତିକ ଦୁର୍ବିପାକର ଚିର ସହଚର ଓଡ଼ିଶା ।  ୧୯୩୬ ଏପ୍ରିଲ ୦୧ , ଭାଷାଭିତ୍ତିକ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଉତ୍କଳ ପ୍ରଦେଶ ଗଠନ ହେବା ପର ଠାରୁ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାତ୍ୟା , ମହାବାତ୍ୟା , ବନ୍ୟା , ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ଏଭଳି ଅନେକ ଉତଥାନ ପତନ ଭିତରେ ଓଡ଼ିଶା ଆଜି ଅଗ୍ରସର । ତନ୍ମଧ୍ୟରୁ  ୧୮୮୬ର ନଅଙ୍କ ଦୁର୍ଭିକ୍ଷ ,  ୧୯୮୨ ବନ୍ୟା , ୧୯୯୯ ମହାବାତ୍ୟା , ୨୦୧୩ ଫାଇଲିନ, ୨୦୧୪ ହୁଡ଼ହୁଡ ଓ   ୨୦୧୯ ଫନୀ ଅନ୍ୟତମ । ଏହି ସବୁ ବିଧ୍ୱଂସୀ ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍କଳବାସୀ ହୋଇଛନ୍ତି କ୍ଷତାକ୍ତ ଓ ବିକଳାଙ୍ଗ । ମାତ୍ର ସେହି ହୁ ହୁ ଚିତ୍କାରକୁ ପୁଣି ଥରେ ଜୀବିତ କରିଛି ବର୍ତ୍ତମାନର ବନ୍ୟା ସ୍ଥିତି । ସ୍ୱଳ୍ପ କିମ୍ବା ମଧ୍ୟମ ନୁହେଁ ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟାରେ ଟଳମଳ ହେଉଛି ରାଜ୍ୟର ଅନେକ ଜିଲ୍ଲା ଏବଂ ଜଳବନ୍ଦୀରେ ଅନେକ ଗ୍ରାମ । ଏବେ ବନ୍ୟା ଅଞ୍ଚଳରେ ପ୍ରପୀଡ଼ିତଙ୍କ ସ୍ୱରକୁ ଆଧୁନିକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ଶାଣିତ ସ୍ୱରରେ ଉଠାଉଛି ସତ କିନ୍ତୁ ଏହି ସମୟରେ ଅତୀତର ଭୟଙ୍କର ବନ୍ୟାକୁ ସ୍ମୃତିଚାରଣ କରାଇବା ମଧ୍ୟ ନିତ୍ୟାନ୍ତ ପରିହାର୍ଯ୍ୟ । ଏହି ପୃଷ୍ଠଭୂମିରେ ୧୯୮୨ ନଦୀବଢ଼ିରେ ବାଙ୍କୀବାସୀ ସହିଥିବା ଯନ୍ତ୍ରଣା ତଥା କ୍ଷୁଧା ଓ ବଞ୍ଚିବା ମଧ୍ୟରେ କରିଥିବା ସଂଘର୍ଷକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ମୋ ପାଇଁ ଆଲୋଚନାର ଏକ ପ୍ରେରକ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହେବ ବୋଲି ମୁଁ ଭାବୁଛି ।      ୧...

ଷାଠିଏ ଦଶକର ପୁରୀ !

Image
  (ଫଟୋ ସୌଜନ୍ୟ  :  @JagannathaDham – Twitter)      କାହିଁ କେଉଁ ଆବାହମାନ କାଳରୁ ପବିତ୍ର ଶ୍ରୀଜଗନ୍ନାଥ ଧାମ ଭାବେ ପରିଚିତ ପୁରୀ । ଅନେକ ଇତିହାସର ମୁକସାକ୍ଷୀ ଓ ବ୍ରିଟିଶ ଅମଳ ଶାସନକୁ ସ୍ୱଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖିଥିବା ପତିତପାବନଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ର । କୁହାଯାଏ ଆମ ଓଡ଼ିଆ ଜାତିର ସଂସ୍କୃତି, ଐତିହ୍ୟ ଓ ଐଶର୍ଯ୍ୟର ମୂଳ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ପୁରୀ । କାରଣ, ଏହି ଠାରୁ ହିଁ ଶ୍ରୀଜୀଉଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲା ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ ରଘୁରାଜପୁରର ପଟ୍ଟଚ୍ଚିତ୍ର । ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସହର ଶ୍ରୀକ୍ଷେତ୍ରର ଅନେକ କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱବିଦିତ ।      ବର୍ତ୍ତମାନର ଏହି ପ୍ରମୁଖ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସହରକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବା ହୁଏତ ମୋ ପାଇଁ ଶବ୍ଦ ଓ ଭାବାବେଗର ବହୁତ ଅଭାବ ପଡ଼ିବ । ତଥାପି ମୋର ମନର କଥାକୁ ବ୍ୟକ୍ତ କରୁଛି ଉପରୋକ୍ତ ଫଟୋ ବିଷୟରେ । କାହିଁକି ନା ଆମ ସାମ୍ବାଦିକ ପାଠ୍ୟକ୍ରମରେ ପଢ଼ା ଯାଇଥିଲା ଗୋଟିଏ ଫଟୋ ୩୦୦ଟି ଶବ୍ଦ କହିପାରେ । ଦୁଃସାଧ୍ୟ ହେବ , ଫଟୋ ୩୦୦ ଶବ୍ଦ କୁହେ । ଫଟୋର ଚତୁଃକୋଣରୁ ଯେପରି ଭିନ୍ନ ଦୃଷ୍ଟି ଲାଗେ, ସେହିପରି ଭାବେ ଫଟୋର ଅଭିବ୍ୟକ୍ତିକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରିବା ପାଇଁ ଶବ୍ଦର ବ୍ୟବହାର ଅସୀମ । ଯେପରି ସମୁଦ୍ରକୁ ତୁଳନା କରିବାକୁ ଯାଇ ବାଲିର ଉଦାହରଣ । ତେଣୁ ଉକ୍ତ ଫଟୋରେ ମନରେ ଆସିଥିବା ଭାବନାକୁ ନେଇ ଅତି ଚୁମ୍ବକରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରୁଛି।     ...